Uczczono 160. rocznicę urodzin Stanisława Chełchowskiego

27 lutego 2026 roku w Czernicach Borowych i Chojnowie odbyły się uroczyste obchody 160. rocznicy urodzin Stanisława Chełchowskiego – wybitnego etnografa, badacza kultury ludowej Mazowsza oraz zaangażowanego działacza społecznego. Wydarzenie zgromadziło mieszkańców, uczniów, przedstawicieli instytucji kultury oraz wszystkich, którym bliska jest historia i dziedzictwo regionu.

Pierwsza część obchodów miała miejsce w Szkole Podstawowej im. Janiny Sieklickiej w Czernicach Borowych. Gości powitała dyrektor placówki Małgorzata Góralczyk, podkreślając znaczenie postaci Stanisława Chełchowskiego dla lokalnej historii. Następnie dr Piotr Kaszubowski z Muzeum Szlachty Mazowieckiej w Ciechanowie wygłosił wykład pt. „Stanisław Chełchowski – z Chojnowa w daleki świat”. Prelekcja przybliżyła uczestnikom życie i działalność badacza, który dzięki swojej pasji i pracy przyczynił się do zachowania wielu elementów kultury ludowej Mazowsza.

W programie wydarzenia nie zabrakło także części artystycznej. Uczestnicy wysłuchali baśni „O córce Kościeja Nieśmiertelnego” w interpretacji Witolda Vargasa. Opowieści towarzyszyła muzyczna oprawa przygotowana przez Kaję i Janusza Prusinowskich oraz chór szkolny. Młodzi słuchacze z dużym zainteresowaniem śledzili historię, która w połączeniu z muzyką stworzyła wyjątkowy klimat.

Kolejnym punktem obchodów była Msza Święta w kościele św. Achacjusza i Towarzyszy Męczenników w Czernicach Borowych, odprawiona w intencji Stanisława Chełchowskiego. Nabożeństwo koncelebrowali ks. proboszcz Michał Gaszczyński oraz ks. Hubert Komorowski. Po zakończeniu liturgii delegacja złożyła kwiaty na grobie rodzinnym Chełchowskich, oddając hołd pamięci wybitnego Mazowszanina.

Druga część uroczystości odbyła się w dworku w Chojnowie – miejscu narodzin Stanisława Chełchowskiego. Zebranych powitali Anna Kienik, prezes Lokalnej Grupy Działania „Północne Mazowsze”, oraz wójt gminy Czernice Borowe Wojciech Brzeziński. W tej części spotkania dr Piotr Kaszubowski wygłosił kolejny wykład zatytułowany „Stanisław Chełchowski – dzieło i życie”, w którym szerzej omówił dorobek i znaczenie pracy etnografa.

Publiczność miała także okazję wysłuchać wyjątkowych kołysanek, które zaprezentowali Kaja i Janusz Prusinowscy. Utwory te zostały zebrane przez Jadwigę Milewską – siostrę Stanisława Chełchowskiego – i stanowią cenny element rodzinnej oraz regionalnej tradycji. Następnie Witold Vargas zaprezentował kolejną opowieść – baśń „O chciwej macosze”, spisaną przez Chełchowskiego. Całość wzbogacona została muzyką i śpiewem, co pozwoliło jeszcze pełniej poczuć atmosferę dawnych opowieści ludowych.

Zwieńczeniem uroczystości był występ Kazimierza Wendy, który zaprezentował dwa opowiadania w gwarze ludowej: „O Maćku i bernadynie” oraz „O młynarcyku i o djable”. Jego występ przeniósł słuchaczy w świat dawnego Mazowsza i przypomniał o bogactwie lokalnego języka oraz tradycji.

Organizatorzy podkreślali, że obchody były nie tylko okazją do upamiętnienia rocznicy urodzin wybitnego badacza, ale również momentem refleksji nad znaczeniem lokalnego dziedzictwa kulturowego. Dzięki wspólnemu zaangażowaniu wielu osób i instytucji udało się przypomnieć postać Stanisława Chełchowskiego oraz przybliżyć mieszkańcom bogactwo tradycji, które z taką pasją dokumentował.

Szczególne podziękowania skierowano do wszystkich osób i instytucji zaangażowanych w przygotowanie wydarzenia – prelegentów, artystów, organizatorów oraz mieszkańców, którzy swoją obecnością oddali hołd pamięci jednego z najważniejszych badaczy kultury Mazowsza.

(fot. LDG Północne Mazowsze/fb)